Hãy hình dung trong tương lai, khi người dùng cá nhân và doanh nghiệp bắt đầu chuyển dần sang ứng dụng trên nền Internet hay còn được gọi là dịch vụ điện toán mây (cloud service), điều gì sẽ xảy ra với tiện ích bảo mật và phòng chống virus dành cho máy tính cá nhân? Câu hỏi đặt ra là liệu các giải pháp bảo mật chạy trên nền tảng máy tính cá nhân hiện nay có đủ linh hoạt, và quan trọng hơn hết là phải thay đổi như thế nào để theo kịp sự phát triển nhanh chóng của nhu cầu bảo mật trên nền tảng trực tuyến.

Trước đây, nhiều chuyên gia bảo mật và điện toán từng dự báo sự suy tàn của ngành bảo mật dành cho máy tính cá nhân trước làn sóng "trực tuyến hóa" các dịch vụ và ứng dụng. Tuy nhiên, mô hình kinh doanh giải pháp bảo mật truyền thống vẫn chưa vội "đầu hàng" bởi các hãng bảo mật vẫn tin rằng người dùng chắc chắn sẽ phải sử dụng máy tính cá nhân ở một thời điểm nào đó - như tắt mở máy, chép dữ liệu hay thực tế nhất là là khởi chạy trình duyệt để sử dụng các dịch vụ điện toán mây.

Dự báo này bắt nguồn từ việc ngày càng có nhiều người dùng doanh nghiệp và cả người dùng phổ thông chuyển dần sang các ứng dụng trên nền internet, từ đó làm giảm tỷ trọng của tiện ích phòng chống virus trên máy tính cá nhân. Một nghiên cứu tại đại học Michigan (Mỹ) cho thấy, các dịch vụ điện toán mây cũng tiềm ẩn nhiều nguy cơ liên quan đến virus nói riêng và phần mềm nguy hại (malware) nói chung. Cũng có luồng ý kiến cho rằng, khi dữ liệu của người dùng và doanh nghiệp được lưu trữ trên máy chủ của các dịch vụ điện toán mây thì xem như công tác bảo mật vô hình trung đã được "phó thác" cho nhà cung cấp dịch vụ. Dẫu thế, hiện chưa có bất kỳ cơ sở nào để chứng tỏ điện toán mây là một động lực quan trọng cho ngành bảo mật.

Báo cáo gần đây của G Data SecurityLabs cho thấy số lượng virus máy tính trên toàn cầu đang tăng chóng mặt - chỉ trong nửa đầu năm 2010 đã có 1.017.208 virus được phát hiện, tăng khoảng 50% so với năm ngoái. G Data cũng dự báo, tổng số lượng virus mới được phát hiện sẽ chạm con số kỷ lục 2 triệu vào cuối năm nay.

Hầu hết hãng bảo mật cho rằng các hiểm họa bảo mật cho máy tính cá nhân đang lớn mạnh về cả số lượng lẫn sự nguy hiểm, từ đó chúng "kích cầu" cho các dịch vụ bảo mật đa lớp mạnh mẽ hơn. Song song với việc duy trì và liên tục cập nhật các tiện ích bảo mật, phòng chống virus chạy trên máy tính cá nhân, các hãng bảo mật cũng đang chủ động hơn trong việc tích hợp các thành phần trực tuyến vào những giải pháp hiện hữu. Thay vì thay thế hoàn toàn các tiện ích bảo mật dành cho máy tính cá nhân, sự tích hợp với điện toán mây phần nào sẽ giúp mở rộng thị trường tiện ích bảo mật trên mọi phương diện - ứng dụng cho máy tính cá nhân và cả dịch vụ bảo mật chạy trên nền điện toán mây. Có thể nói, tính đến thời điểm hiện tại, tiện ích phòng chống virus chạy trên máy tính cá nhân vẫn giữ vị trí hết sức quan trọng và thể hiện sự dẫn dắt thị trường chí ít trong vòng 3 đến 5 năm tới.

Tương lai của ngành bảo mật trong 5 năm tới về cơ bản sẽ chủ yếu xoay quanh các vấn đề sau:

* Phòng chống virus trên nền điện toán mây: Dĩ nhiên, điện toán mây không thể "nuốt trọng" ngành bảo mật nói chung và phòng chống virus nói riêng, tuy nhiên chúng sẽ trở thành một thành phần quan trọng của thị trường. Các hãng sản xuất ứng dụng phòng chống virus sẽ triển khai các thành phần trên nền điện toán mây trong các giải pháp truyền thống, bằng không chính họ sẽ không thể cạnh tranh tại vài phân khúc thị trường. Lợi ích của hệ thống phòng chống virus trên nền điện toán mây chính là việc quét kiểm tra sẽ được thực hiện nhanh và toàn diện hơn bởi virus được sàng lọc qua nhiều tầng lớp kỹ thuật, bảng mã nhận diện và phiên bản dịch vụ.

* Danh sách an toàn: Các giải pháp bảo mật hiện nay thường mặc định vô hiệu hóa các tác vụ không được "phê chuẩn" trên một máy tính cá nhân hay mạng nội bộ - như khởi chạy một phần mềm nguy hại hay chuyển thông tin đến tổ chức thứ 3 không được phép. Hiện Bit9, Sophos, McAfee, Symantec và Microsoft đều áp dụng cách này.

* Máy tính "kháng virus": Intel gần đây đã mua lại hãng bảo mật McAfee để có thể tạo ra các chipset có khả năng kháng cự lại sự lây nhiễm của virus. Trong vòng 5 năm tới, các thiết bị phần cứng được lập trình, từ chipset, cho đến máy tính, điện thoại di động, thiết bị mạng được tin là sẽ mạnh mẽ hơn.

* Xã hội hóa dữ liệu về virus: Năm ngoái, Symantec đã sử dụng một cơ chế đánh giá dựa trên độ tín nhiệm (reputation-based layer of evaluation) để thẩm định tính an toàn của phần mềm hay ứng dụng mới của các hãng sản xuất, nhà phát triển nhỏ và không có tên tuổi . Giải pháp sử dụng "trí tuệ đám đông" và kho dữ liệu "tín nhiệm" từ cộng đồng người dùng sẽ giúp Symantec tính ra được mức độ uy tín (an toàn) hay "tiếng xấu" của một ứng dụng. Symantec hiện xem công nghệ này là thành phần quan trọng trong các bộ ứng dụng bảo mật và phòng chống virus do hãng sản xuất. Trong tương lai, các ứng dụng phòng chống virus hẳn sẽ đi theo hướng mô hình "mở" này để trở nên đại chúng hơn nhằm phát hiện ra những lỗ hổng mới hơn, nguy hiểm hơn.

* Lọc nội dung trên internet: Một sự thay đổi khác cho công tác phòng chống malware và virus là triển khai tính năng lọc web - đây có thể xem là cú trở mình mới trên 1 ý kiến cũ. Thông thường, tính năng lọc web được sử dụng để vô hiệu hóa các địa chỉ URL do người dùng chỉ định hay thiết lập tính an toàn trình duyệt cho trẻ nhỏ - hạn chế truy xuất những website có nội dung không phù hợp. Hiện nay, tính năng lọc web được sử dụng kết hợp với các công cụ quét malware để tăng tính an toàn cho trình duyệt và nội dung được tải về máy tính của người dùng. Có thể thấy, lọc web có thể cung cấp tức thời cho người dùng thông tin về độ an toàn của một website hay trang web.

* Tiện ích quét virus trên smartphone: Tại một hội nghị của Messaging Anti-Abuse Working Group (1 tổ chức phi lợi nhuận với các thành viên như Apple, Cisco Systems, McAfee, PayPal và Sprint Nextel), chuyên gia bảo mật Tim Armstrong của Kaspersky Labs cho rằng, sự lây lan malware trên thiết bị di động chỉ là vấn đề thời gian bởi tin tặc hiện vẫn chưa tìm ra cách để kiếm tiền thông qua các cuộc tấn công di động, tuy nhiên mọi thứ sẽ thay đổi khi smartphone được sử dụng rộng rãi hơn vào các hoạt động thương mại. Cũng theo chuyên gia này, bảo mật điện thoại là vấn đề cần được chủ động từ phía người dùng, tuy nhiên, khi điện thoại di động ngày càng tích hợp nhiều với tài khoản ngân hàng và thẻ tín dụng thì công tác bảo mật là điều cần thiết.

                                                                                                                                      Theo PCW (24H.COM.VN)

Nhất là sau hội thảo "Hành trình tới công nghệ điện toán đám mây" do Microsoft tổ chức ngày 2/3/2011 tại Hà Nội, với sự tham dự của hơn 300 chuyên gia IT và các nhà lãnh đạo của các doanh nghiệp.

Khái niệm cơ bản

Điện toán đám mây (Cloud computing) có thể hiểu một cách đơn giản là: các nguồn điện toán khổng lồ như phần mềm, dịch vụ... sẽ nằm tại các máy chủ ảo (đám mây) trên Internet thay vì trong máy tính gia đình và văn phòng (trên mặt đất) để mọi người kết nối và sử dụng mỗi khi họ cần. Với các dịch vụ sẵn có trên Internet, doanh nghiệp không phải mua và duy trì hàng trăm, thậm chí hàng nghìn máy tính cũng như phần mềm. Họ chỉ cần tập trung sản xuất bởi đã có người khác lo cơ sở hạ tầng và công nghệ thay họ. Bạn có thể truy cập đến bất kỳ tài nguyên nào tồn tại trong "đám mây (cloud)" tại bất kỳ thời điểm nào và từ bất kỳ đâu thông qua hệ thống Internet.

Điện toán đám mây - công nghệ của thời đại mới

Như vậy, cloud computing chỉ là khái niệm hoàn chỉnh cho một xu hướng không mới bởi nhiều doanh nghiệp hiện không có máy chủ riêng, PC chỉ cài một số phần mềm cơ bản còn tất cả đều phụ thuộc vào cloud. Chẳng hạn, họ đăng ký dịch vụ hosting cho website công ty, thuê công cụ quản lý doanh thu từ Salesforce.com, lấy dữ liệu khảo sát thị trường từ tổ chức Survey Monkey... Và tất nhiên, họ dùng Google để tìm kiếm, phân tích, chia sẻ và lưu trữ tài liệu.

 Hiện trạng phát triển công nghệ “điện toán đám mây” tại Việt Nam

Dù được thế giới dự đoán sẽ là "cơn sóng thần công nghệ " song khái niệm “điện toán đám mâyvẫn còn khá mới mẻ tại Việt Nam.”

IBM là doanh nghiệp tiên phong khai trương trung tâm điện toán đám mây tại Việt Nam vào tháng 9/2008 với khách hàng đầu tiên là là Công ty cổ phần công nghệ và truyền thông Việt Nam (VNTT). Sau đó, Microsoft là một trong những “đại gia” tiếp bước điện toán đám mây ở thị trường Việt Nam, nhưng hiện vẫn đang trong giai đoạn phát triển thử nghiệm.

Theo Ông Võ Tấn Long, Tổng Giám đốc công ty IBM Việt Nam: “Điện toán đám mây không còn là xu hướng mà là thực tế đang diễn ra. Có thể nói Việt Nam là một trong những nước đầu tiên ở ASEAN đưa vào sử dụng điện toán đám mây. Từ năm 2008 đến nay, ngày càng có nhiều khách hàng tìm đến các dịch vụ điện toán đám mây của IBM”.

Tiếp đến, điện toán đám mây ở Việt Nam bắt đầu có những tín hiệu khả quan khi khi FPT - nhà công nghệ hàng đầu của Việt Nam đã khẳng định vị thế tiên phong của mình trong công nghệ bằng lễ ký kết với Microsoft châu Á-Trend Micro để hợp tác phát triển "đám mây" ở châu Á. Nhận định về hợp tác này, đại diện Trend Micro cho rằng, điện toán đám mây sẽ đem lại cơ hội cho Việt Nam bởi công nghệ hoàn toàn mới sẽ giúp giới trẻ Việt Nam vốn rất năng động sẽ có thêm điều kiện sáng tạo và phát huy tài năng của mình. Đồng thời, với tiềm năng về nhân lực, cơ sở hạ tầng và nhất là "tính sẵn sàng" của FPT hai bên sẽ không chỉ dừng lại ở cung cấp dịch vụ về điện toán đám mây ở Việt Nam mà sẽ vươn ra toàn cầu.

Sau cuộc ký kết đó một tuần, FPT tiếp tục hợp tác cùng "đại gia" Microsoft vào tháng 05/2010. Tâm điểm của hợp tác này là một thỏa thuận nhằm phát triển nền tảng điện toán đám mây dựa trên công nghệ của Microsoft. Hai bên đều cùng hướng đến việc phát triển nền tảng cho các dịch vụ đám mây bao gồm truyền thông, hợp tác, lưu trữ dữ liệu và các dịch vụ hạ tầng, nhằm phục vụ nhu cầu của đông đảo khách hàng. Gần đây nhất, “Journey to the cloud” (Hành trình tới công nghệ điện toán đám mây) với châm ngôn “New ways to do new things” là chủ đề hội thảo do Microsoft tổ chức hôm 02/03/2001 vừa qua tại Hà Nội, đã thu hút sự tham dự của hơn 300 chuyên gia IT và các nhà lãnh đạo của các doanh nghiệp. Điều này chứng tỏ những vấn đề về điện toán đám mây hiện đang thu hút sự quan tâm của rất nhiều doanh nghiệp trong nước, những người đang kiếm tìm giải pháp nâng cao năng suất cho doanh nghiệp.

Tuy vậy, tiếp theo sau hội thảo ngày 02/03, “Vietnam Cloud computing Day 2011” (Ngày Điện toán đám mây Việt Nam 2011) diễn ra ngày 9/3 tại Hà Nội cũng đưa ra nhận định: mặc dù điện toán đám mây hiện đang được ứng dụng rộng rãi ở nhiều nước phát triển trên thế giới bởi lợi ích đáng kể mà nó đem lại, nhưng ở Việt Nam các doanh nghiệp vẫn chưa thực sự mặn mà với công nghệ này. Tuy nhiên theo các chuyên gia nhận định, đây chính là giải pháp tối ưu để các doanh nghiệp nước ta giảm thiểu chi phí cũng như tăng hiệu suất làm việc ở mức tối đa. Về thực trạng ứng dụng điện toán đám mây ở các doanh nghiệp Việt Nam, có thể rút ra kết luận như sau: Hiện nay đã có một vài doanh nghiệp lớn tại Việt Nam đưa điện toán đám mây vào ứng dụng và hiệu suất kinh doanh được cải thiện đáng kể. Tuy nhiên số lượng là khá ít. Phần lớn vẫn chỉ dừng ở mức quan tâm và tìm hiểu.

Phát triển điện toán đám mây tại Việt Nam – còn nhiều thách thức

Không nằm ngoài xu thế chung của ngành công nghệ thông tin thế giới, Việt Nam đang dần tiếp cận dịch vụ đám mây thông qua các dự án của một số doanh nghiệp nước ngoài như Microsoft, Intel … Công nghệ này được coi là giải pháp cho những vấn đề mà nhiều công ty đang gặp phải như thiếu năng lực công nghệ thông tin, chi phí đầu tư hạn chế… Hầu hết các nhà lãnh đạo công nghệ thông tin đều khá kỳ vọng khi nhận định về công nghệ này.

điện toán đám mây liệu có phát triển tại Việt Nam?

Ông Dương Dũng Triều, Giám Đốc điều hành FIS chia sẻ: “Chúng tôi nhận ra nhiều lợi ích khi đồng hợp tác xây dựng trung tâm dữ liệu sử dụng công nghệ điện toán đám mây của Microsoft. Hai bên chia sẻ tầm nhìn về tương lai của ngành tin học -nơi mà các dịch vụ điện toán đám mây sẽ trở nên phổ biến và được sử dụng rộng rãi ở Việt Nam vào năm 2015- và chúng tôi có mục tiêu trở thành những người dẫn đầu trong lĩnh vực mới mẻ này.”

Theo ông Nguyễn Huy Cương, CEO của Tinh Vân Consulting, hiện nay nhiều công ty đang hoang phí tài nguyên như không khai thác hết công suất của hệ thống máy chủ, đầu tư quá nhiều về mặt con người. Trong khi đó, về lý thuyết, cloud computing sẽ cho phép doanh nghiệp không cần tập trung quá nhiều cho cơ sở hạ tầng hoặc nâng cấp ứng dụng, không đòi hỏi nguồn nhân lực lớn và có thể dễ dàng thay đổi quy mô khi cần.

Ông Hoàng Lê Minh, Viện trưởng Viện công nghiệp phần mềm và nội dung số Việt Nam (NISCI), khẳng định điện toán đám mây là mục tiêu mà thế giới cũng như ngành công nghệ thông tin trong nước hướng tới và đây chính là nhân tố thúc đẩy các quá trình chuyển đổi kinh doanh.

Tuy nhiên, theo các chuyên gia của Intel nhận định thì điện toán đám mây chắc chắn không phải dành cho tất cả mọi người và cho mọi nhu cầu. Mặc dù lợi ích của điện toán đám mây là không thể phủ nhận, nhưng các doanh nghiệp cần cân nhắc đến các yếu tố khác nhau khi tính đến chuyện ứng dụng điện toán đám mây, cụ thể như: rào cản kỹ thuật, an toàn thông tin, nguồn vốn để hiện đại quy trình kinh doanh bằng việc ứng dụng công nghệ thông tin, giảm chi tiêu cho phần cứng, phần mềm, an toàn bằng thuê ngoài phần mềm cơ sở hạ tầng, tính linh hoạt và khả năng mở rộng của nguồn lực công nghệ thông tin trước khi quyết định ứng dụng điện toán đám mây vào sản xuất kinh doanh. Việt Nam cũng không phải là một ngoại lệ.

Bên lề hội nghị “Ngày Điện toán đám mây Việt Nam 2011”, ông Phan Thanh Sơn, Giám đốc công nghệ của công ty Cisco, chia sẻ còn nhiều khó khăn trong việc triển khai điện toán đám mây tại Việt Nam. Theo ông, vấn đề chính sách, đường truyền băng thông và nhận thức của doanh nghiệp là những thách thức lớn nhất với công nghệ mới này.

Đồng thời, một số doanh nghiệp cho biết họ đã và đang sử dụng các dịch vụ đám mây miễn phí như Google Apps, nhưng vẫn cần thời gian để tìm hiểu nhiều hơn những lợi ích cũng như rủi ro về tính an toàn dữ liệu. Ông Nguyễn Thiện Tâm, Giám đốc khách hàng của Công ty Sutrix Media Việt Nam, cho biết nếu sử dụng các dịch vụ điện toán đám mây thì đòi hỏi mỗi nhân viên phải có kỹ năng nhất định về công nghệ thông tin. Hiện công ty có sử dụng Google Docs, nhưng chỉ dừng ở mức độ trao đổi, chia sẻ tài liệu.

Không chỉ có vậy, Ông Lê Đức Quyết, Phó giám đốc Công ty cổ phần Thế giới vận tải, cho biết ông vẫn còn e ngại khi đưa những thông tin liên quan đến tài chính của công ty lên dịch vụ điện toán đám mây vì không biết được dữ liệu của mình ở đâu đó trên mạng. Ông Quyết cũng nói mô hình ứng dụng điện toán đám mây phụ thuộc nhiều vào Internet mà chưa chắc lúc nào cũng có thể truy cập vào Internet.

Tóm lại, người viết mượn lời của ông Hoàng Lê Minh - Viện trưởng Viện Công nghiệp phần mềm và Nội dung số Việt Nam - để kết thúc bài viết này: "Bản chất của điện toán đám mây là sự hội tụ các thành tựu về nghiên cứu phát triển các công nghệ mới; các quan điểm về ứng dụng CNTT hiện nay ở trên thế giới cũng như Việt Nam. Điện toán đám mây cũng là một trong những khái niệm mơ hồ nhất từ trước đến nay chúng ta gặp phải. Nó cũng giống như cái gì ở trên cao, ở trong mây, chúng ta không thể nhận biết được. Nhưng đó cũng chính là mục tiêu mà hiện nay ngành CNTT truyền thông đang hướng tới".

Có thể nói điện toán đám mây đang tạo cơ hội cho các doanh nghiệp hoạt động hiệu quả, thông minh và tiết kiệm chi phí hơn. Các doanh nghiệp Việt Nam đang có điều kiện thuận lợi để sử dụng những tiện ích này. Vấn đề là bản lĩnh của doanh nghiệp có dám ứng dụng công nghệ mới vào quản lý điều hành sản xuất kinh doanh hay không mà thôi. Vì vậy, dù công ty ở quy mô lớn hay nhỏ, bạn cũng nên thử dùng dịch vụ này, nếu không có thể bạn đã bỏ lỡ một cơ hội kinh doanh trong tương lai.